11 miljard dollar loopt vrijdag af: dreigt er een terugval voor Bitcoin?

Vastgesteld is: op de derivatenbeurs Deribit staan 135.159 bitcoin-optiecontracten open voor de expiratie van vrijdag 30 oktober. Bij een koers van 81.179 dollar donderdagmiddag komt dat neer op een nominale waarde van ongeveer 11 miljard dollar. Het rekenkundige pijnpunt van deze expiratie, in het jargon max pain, ligt op 78.000 dollar. Onze inschatting volgt verderop: dat getal is bruikbaar als aanwijzing voor het belang van de optieverkopers, niet als koersdoel.

Bitcoin staat donderdag 29 oktober rond 16.00 uur Midden-Europese tijd op 81.179 dollar of 72.735 euro. In de afgelopen 24 uur lag het bereik tussen 79.636 en 81.698 dollar, over zeven dagen staat er een min van 0,77 procent, over 30 dagen een van 3,04 procent. Van de recordstand van 126.080 dollar scheidt de koers 35,6 procent. Waar de koers op maandenhorizon naartoe kan, plaatst onze Bitcoin verwachting in context. Dit stuk gaat over de komende 48 uur.

Wat er vrijdag om 09.00 uur Midden-Europese tijd gebeurt

Een optie is een recht, geen plicht. Wie een call heeft, mag bitcoin kopen tegen de afgesproken uitoefenprijs; wie een put heeft, mag tegen die prijs verkopen. Op de expiratiedag beslist alleen de afwikkelingskoers of dat recht iets waard is. Ligt de koers boven de uitoefenprijs van een call, dan wordt die uitbetaald. Ligt hij eronder, dan loopt het contract waardeloos af en blijft de premie bij de verkoper.

Deribit rekent zijn maandopties af om 08.00 uur UTC, in Nederland dus om 09.00 uur wintertijd. Bepalend is niet de koers van één seconde, maar het gemiddelde van de Deribit-bitcoinindex over de 30 minuten daarvoor. Daarom ligt de beslissende fase vrijdag tussen 08.30 en 09.00 uur en niet bij de afwikkeling zelf. Wie in dat halfuur een niveau wil verdedigen of breken, moet op de spotmarkt handelen, niet op de termijnmarkt.

Voor de contante markt heeft dat een praktisch gevolg: de omzet trekt in dit venster regelmatig aan, omdat optieverkopers hun dekkingen moeten afbouwen. Het bitcoin-handelsvolume over alle beurzen lag donderdag op 28,8 miljard dollar in 24 uur. Tegen die grootte is één dekkingsgolf merkbaar, maar niet marktbepalend.

135.159 contracten en 11 miljard dollar: de orde van grootte

Van de 135.159 openstaande contracten zijn 88.715 calls en 46.445 puts. De verhouding van puts tot calls ligt daarmee op 0,52. Op het eerste gezicht lijkt dat een optimistische markt, omdat er bijna twee keer zoveel kooprechten als verkooprechten openstaan. De tweede blik laat zien wáár die kooprechten liggen, en daarmee kantelt het beeld.

85 procent van alle calls heeft een uitoefenprijs boven de huidige koers; bij de puts ligt 88 procent eronder. Bij elkaar lopen 116.265 van de 135.159 contracten vrijdag waardeloos af, dat is 86 procent. In het geld blijven 18.895 contracten over. De expiratie is dus minder een overslagplaats voor grote sommen dan een opruiming: het grootste deel van deze posities was al afgedaan voordat vrijdag begint.

Max pain op 78.000 dollar: wat het getal zegt en wat niet

Max pain is de uitoefenprijs waarbij de som van alle uit te betalen opties het kleinst wordt. Voor deze expiratie ligt die op 78.000 dollar, dus 3,9 procent onder de huidige koers. De rekensom erachter is eenvoudig: voor elke denkbare afwikkelingskoers wordt bij elkaar opgeteld wat calls en puts samen zouden kosten, en de koers met de laagste som wint.

In beurscommentaren wordt daar vaak een koersdoel van gemaakt. Dat houdt geen stand. Max pain beschrijft het belang van wie opties heeft verkocht, niet de kracht om dat belang door te drukken. De contante markt voor bitcoin is een veelvoud groter dan het open belang van één expiratie, en de optieverkopers zijn geen gesloten groep met een gezamenlijk plan. Nuttig is het getal toch, omdat het laat zien in welke richting de dekkingstransacties werken als er niets anders gebeurt: de trek gaat richting 78.000, niet omhoog.

Om de afstand te plaatsen: van 81.179 dollar naar 78.000 is 3.179 dollar. Het dagbereik van de afgelopen 24 uur bedroeg 2.062 dollar. De weg naar het pijnpunt komt dus overeen met ongeveer anderhalve normale handelsdag, niet met een uitzonderlijke beweging.

De muur op 95.000 dollar en wat daarvan overblijft

De met afstand grootste afzonderlijke post van deze expiratie staat op een uitoefenprijs van 95.000 dollar: 20.152 contracten, waarvan 19.951 calls. Daarboven volgen 100.000 dollar met 11.285 contracten en 90.000 dollar met 10.756. Alleen boven 90.000 dollar staan 58.717 callcontracten open.

Die uitoefenprijzen liggen 11, 17 en 23 procent boven de huidige koers. Om vrijdag nog iets waard te worden, zou bitcoin binnen één dag een sprong moeten maken die de markt in 2026 niet heeft laten zien. Praktisch betekent dat: deze posities zijn al afgeschreven. Wie ze heeft gekocht, is zijn premie kwijt; wie ze heeft verkocht, houdt die.

Aan de andere kant van de koers hopen de puts zich op tussen 69.000 en 75.000 dollar, samen 17.592 contracten. Ook die lopen waardeloos af zolang bitcoin boven 75.000 dollar blijft. De buffer daarnaartoe bedraagt 7,6 procent.

De verdeling verklaart waarom de expiratie minder neerwaartse druk oplevert dan het kale getal van 11 miljard dollar laat vermoeden. In het gebied rond de huidige koers, tussen 80.000 en 85.000 dollar, staan nog maar krap 13.500 contracten open. Daar waar de afwikkeling daadwerkelijk zou moeten plaatsvinden, is het boek dun.

Wat er sinds woensdag is veranderd

Op woensdag stond op deze plek de rekening tot het einde van het jaar: bitcoin kwam toen 9,8 procent tekort op de slotkoers van oudjaar 2025. De koers lag daar op 80.446 dollar. Sindsdien zijn er 733 dollar of 0,9 procent bijgekomen, het jaargat is dus geslonken tot rond 9 procent.

Twee dingen zijn sindsdien nieuw. Ten eerste heeft de Amerikaanse centrale bank woensdagavond haar rentebesluit bekendgemaakt en de beleidsrente ongewijzigd gelaten; de markt reageerde met een plus van onder één procent, wat gemeten aan eerdere rentedata terughoudend is. Ten tweede is met vrijdag nu een datum binnen bereik die woensdag nog twee dagen weg was. Het niveau van 80.000 dollar, dat woensdag als onderkant gold, heeft sindsdien twee keer gehouden: de dagbodem van de afgelopen 24 uur lag op 79.636 dollar, en de koers kwam elke keer binnen enkele uren weer daarboven.

De laatste drie maandexpiraties en wat erna gebeurde

Of een expiratie de koers beweegt, laat zich aan de eigen cijfers nameten. Voor de drie voorgaande maandexpiraties van het jaar geven de dagslotkoersen het volgende beeld, telkens twee dagen voor de datum, op de datum zelf en drie dagen erna:

• 31 juli 2026: van 63.882 naar 64.743 dollar op de expiratiedag, een plus van 1,3 procent. In de drie dagen erna ging het 1,9 procent terug naar 63.504 dollar.
• 28 augustus 2026: van 78.511 naar 80.268 dollar, een plus van 2,2 procent. Daarna zakte de koers 3,3 procent naar 77.658 dollar.
• 25 september 2026: van 86.183 naar 84.378 dollar, een min van 2,1 procent. In de drie dagen erna bewoog de koers nauwelijks; aan het eind stond een plus van 0,1 procent op 84.449 dollar.

Het patroon is zwak, maar het wijst één kant op: twee van de drie keer volgde op de expiratiedag een terugval van ongeveer twee tot drie procent, één keer gebeurde er niets. Een steekproef van drie gevallen onderbouwt geen regel. Drie gevallen zijn wel genoeg om de tweede helft van de week niet als gelopen te beschouwen, alleen omdat de vrijdagochtend achter de rug is.

De termijnmarkt is niet overbelast

Naast de opties is een blik op de doorlopende termijncontracten, de perpetuals, de moeite waard. Hun funding rate zegt welke kant op dit moment betaalt: is die positief, dan betalen kopers aan verkopers, en dat duidt op een overwicht aan longposities. Op Deribit lag die donderdag op 0,0032 procent per achtuursperiode, omgerekend ongeveer 3,5 procent per jaar.

Dat is licht positief en daarmee ver verwijderd van de waarden die voor de liquidatiegolven van de afgelopen maanden stonden. Voor de situatie vóór de expiratie betekent dat: er ligt geen overmatig gehefboomde longpositie klaar die bij een glijpartij onder 80.000 dollar een kettingreactie kan ontketenen.

Bij elkaar geven het optieboek en de funding rate een beeld dat afwijkt van dat van de voorgaande maanden. De grote weddenschappen van deze expiratie liggen ver uit het geld en zijn afgedaan, en de markt met hefboom is rustig. Dat pleit voor een vrijdag met verhoogde omzet, maar zonder de uitslagen die een overladen boek veroorzaakt.

Hoe crypto in de Nederlandse aangifte terechtkomt en welke peildatum daarbij geldt, staat in ons overzicht over crypto en belasting.

Deze niveaus tellen vrijdag

Naar boven ligt de eerste weerstand op 81.698 dollar, de dagtop van de afgelopen 24 uur. Daarboven volgt de zone rond 85.000 dollar, waar 4.326 contracten openstaan en waar de koers voor het laatst op 24 oktober stond.

Naar beneden is 80.000 dollar het niveau met de kortste voorgeschiedenis en de meeste aandacht: de koers heeft het deze week twee keer van onderaf heroverd, en het is tegelijk de ronde uitoefenprijs met 2.972 openstaande contracten. Daaronder begint op 78.000 dollar het rekenkundige pijnpunt. Houdt ook dat niet, dan ligt de volgende dichte putzone pas op 75.000 dollar, dus 7,6 procent onder de huidige koers.

Deze niveaus zijn onderbouwd met het optieboek en met het koersverloop van de lopende week, niet met chartpatronen. Hun geldigheid strekt zich uit over de komende handelsdagen, niet verder.

Onze inschatting: de expiratie verklaart vrijdag, niet november

Vanuit de redactie is deze maandexpiratie een kleinere datum dan het getal in de kop suggereert. Daarvoor pleiten drie bewijzen uit dit stuk: 86 procent van de contracten loopt waardeloos af, in het gebied rond de huidige koers staan minder dan 13.500 contracten, en de funding rate van 0,0032 procent laat geen overmatig gehefboomde markt zien. Het pijnpunt op 78.000 dollar wijst naar beneden, maar de afstand daarnaartoe komt overeen met anderhalf normaal dagbereik.

Daartegen pleit de eigen historie: na twee van de laatste drie maandexpiraties gaf bitcoin in de dagen erna twee tot drie procent af. Wie daar een verwachting uit afleidt, zou die op de dagen ná vrijdag moeten richten, niet op vrijdag zelf. Een koop- of verkoopadvies is dit niet; cryptowaarden kunnen hun hele waarde verliezen.

Maandexpiratie: na vrijdag ontbreken er 116.000 contracten in het boek

Drie stappen die voor vrijdagochtend af kunnen:

1. Zoek de aankoopdata van je posities op. Wie de momenten van aankoop en verkoop vastlegt, heeft de cijfers voor de aangifte bij de hand; wat daarbij komt kijken, staat in ons overzicht over crypto en belasting.
2. Reken openstaande hefboomposities tegen 78.000 dollar. Ligt de liquidatieprijs tussen 78.000 en 80.000 dollar, dan valt die in de zone waar de expiratie rekenkundig naartoe trekt. De margeregels van aanbieders verschillen, dus loop ze na voordat de ochtend begint.
3. Controleer je handelsplaats op het vrijdagochtendvenster. Tussen 08.30 en 09.00 uur stijgen omzet en spread. Wie in dat venster wil handelen, moet de kostenstructuur van zijn aanbieder kennen; waar je daarop let, staat in de vergelijking voor bitcoin kopen.

(Per 29 oktober 2026. Dit artikel is geen beleggingsadvies. Koersen en tarieven veranderen; controleer de voorwaarden bij de aanbieder voordat je koopt.)